Go with the flow

Tijdens het opruimen van mijn huis kom ik een boekje tegen. Het is een serie over leven met de seizoenen. Deze gaat over de winter. Aangezien het buiten ineens berekoud is sla ik het open en begin te lezen. Het vertelt over hoe de natuur in de winter stil wordt. Over hoe de kale takken nu overzicht en helderheid geven. Hoe alles terugkomt tot de kern. Het gaat over hoe planten en dieren zich terugtrekken, tot rust komen en opladen voor een volgende lente. Het gaat over welk effect de winter op mensen heeft. Dat het de tijd is om te reflecteren en om zelf actief voor licht en warmte te zorgen in ons leven. Zo heeft elk seizoen zijn nut en mooie kanten.

Goh, ik weet niet hoe het met jou zit, maar de winter is nu niet echt mijn favoriete jaargetijde. Eigenlijk heb ik elk jaar weer moeite met de koude en donkere dagen. Ik stel het dragen van een winterjas zo lang mogelijk uit. Sinterklaas en kerst komt mij altijd te vroeg en ik heb elk jaar weerstand om met de voorbereidingen te beginnen. Ik vind ook altijd dat het jaar weer veel te snel voorbij is gegaan.

Maar roep ik niet voortdurend tegen mijn cursisten (en tegen mezelf ;-)) dat je ‘moet’ ontspannen, accepteren en dealen met dat wat er is? Dat weerstand alleen maar veel energie kost en je niks verder helpt? Dat als je ontspant en in het moment bent je veel beter kunt aansluiten, scherper kunt handelen en het leukste: er ook meer van kunt genieten?

Ok, go with the flow dus. Ook met die van de seizoenen. Ik heb net twee (!) nieuwe, heerlijk warme sjaals gekocht. Takken met rode besjes op een vaas gezet. Warme chocolademelk gemaakt, kaarsjes aangestoken. Laat maar komen die winter. Ik ga er deze keer van genieten!

Hoe herinner jij jezelf er aan om te genieten van elk moment?

Kun jij als professional in het sociale domein elke maand een artikel met tips en inspiratie gebruiken om je cliënten zo goed mogelijk te begeleiden? Klik dan rechtsboven aan de startpagina op ‘Meld je hier aan!’. Je krijgt dan ook mijn 4 beste tips over hoe je zonder strijd mensen kunt helpen stappen te zetten in hun leven.

Wil je 4x per jaar mijn nieuwsbrief met informatie over mijn trainingen ontvangen? Dat kan ook!

Advertenties

De kunst van het roeien met de riemen die je hebt.

Ik voel irritatie opkomen. De organisatie waar ik een training voor ga geven heeft 15 mensen aangemeld. Ik heb iedereen een uitnodigingsmail gestuurd met een intakeformulier en het verzoek om even te laten weten of ze daadwerkelijk deel gaan nemen aan de training, want dat was niet helemaal zeker. Een week van te voren heb ik 1 reactie. Ik stuur een vriendelijke herinnering. De avond voor de eerste les heb ik 6 reacties binnen waarvan 2 zeggen dat ze later zullen zijn en 1 kan helemaal niet komen. Ze hebben goede redenen. Toch gebeurt er vanalles in mijn hoofd. ‘Pfff.. dit wordt een lastige groep..’, ‘Je kunt toch wel het fatsoen opbrengen om even te reageren’. Ik vul in dat het hard werken gaat worden, dat mensen niet gemotiveerd zijn en ik maak het persoonlijk. Ik voel mijn energie naar beneden gaan en mijn humeur ook.

'Roeien met de riemen die je hebt' M-PlooiGelukkig gaan op tijd mijn ‘alarmbellen’ af. Roep ik in deze training niet altijd tegen de cursisten ‘Wat je uitstraalt krijg je terug’? Hmmm… dan moet ik mijn eigen knop ook even omzetten.. Ik heb bij deze organisatie hele leuke groepen gedraaid. Waarom zou het deze keer anders zijn? Bij Combo zeggen we altijd ‘Je moet werken met de werkelijkheid zoals die is, niet zoals je zou willen dat die zou zijn’. Kortom, in dit geval ‘Roeien met de riemen die je hebt’.

Ok, ik laat het los. Onderweg in de auto vertel ik mezelf dat het niks met mij te maken heeft. Dat ieder mens mooi en leuk is (als je het wilt zien) en dat we samen er iets moois van gaan maken. Ik haal een paar keer diep adem en ontspan. Rustig zit ik in de ruimte, benieuwd naar wat er gaat komen. Ik maak contact met de 5 mensen die een voor een binnen komen druppelen. We bespreken de situatie zoals die is. Onrust in de organisatie door een fusie, veel zieken op de afdeling en daardoor zwaarbelaste medewerkers die hun uiterste best doen de boel draaiende te houden.

De training gaat over alles wat er nodig is om gedrag te veranderen. We leren dat alle principes die gelden bij hun cliënten, ook gelden bij henzelf en hun team, en ook bij mij als trainer met mijn cursisten. Ze leren dat als ze verandering te weeg willen brengen bij hun cliënten dat ook betekent dat ze zelf moeten veranderen en dat ze daar hun omgeving voor nodig hebben. Want, nog een uitspraak van Combo, ‘Je moet zelf de verandering zijn die je wilt zien’.

15 enthousiaste mensen in een groep die staan te springen om te leren is super leuk. Maar 5 mensen die ondanks alles toch op komen dagen, er samen het beste van maken en zo ook veel leren, is zeker net zo leuk. Elke werkelijkheid heeft zo zijn charme.

Wat herken jij uit dit blog in jouw werk? Laat je het weten in een reactie op dit bericht?

Kun jij als professional in het sociale domein elke maand een artikel met tips en inspiratie gebruiken om je cliënten zo goed mogelijk te begeleiden? Klik dan rechtsboven aan de startpagina op ‘Meld je hier aan!’. Je krijgt dan ook mijn 4 beste tips over hoe je zonder strijd mensen kunt helpen stappen te zetten in hun leven.

Wil je 4x per jaar mijn nieuwsbrief met informatie over mijn trainingen ontvangen? Dat kan ook!

Wat te doen bij levensbepalende veranderingen?

Van die grote veranderingen die levensbepalend zijn. Ken je ze? Verhuizingen, een relatie aangaan of verbreken, een baan opzeggen of een nieuwe baan starten. Spannend hè? Zeker als je iets opgeeft terwijl je nog niet weet wat er voor in de plaats komt. Het afgelopen jaar nam ik zo’n sprong in het diepe door mijn relatie te verbreken. Dit najaar komt de volgende sprong, mijn huis te koop zetten terwijl ik nog geen ander huis heb.

En terwijl ik daar in mijn hoofd ontzettend druk mee ben, bedenk ik dat iedereen dergelijke veranderingen meemaakt. En dat (job)coaches en begeleiders in het sociale domein eigenlijk voortdurend mensen bij dergelijke veranderingen begeleiden. Dus, hierbij mijn bevindingen tot nu toe. Doe er je voordeel mee. Voor jezelf of voor je cliënten!

Wat houdt je tegen?

Het eerste wat in mij opkomt is angst. Ik weet niet hoe jullie hoofd werkt, maar mijn hoofd verzint bij grote veranderingen meteen een aantal beren op de weg. Allerlei redenen waarom dit nu misschien toch niet zo verstandig is.. Mijn hoofd houdt me waarschijnlijk het meeste tegen bij veranderen.

Wat we ook vaak vergeten, is dat veranderen niet alleen gaat over het aangaan van nieuwe dingen. Hoe hard we ook allemaal roepen dat we vooruit moeten kijken, veranderen gaat ook over afscheid nemen van het oude. Dingen opgeven. Loslaten. Soms zelfs rouw.

Veranderen vraagt van alles van je. Bijvoorbeeld om kunnen gaan met chaos. Veranderen is immers chaos. Maar ook nieuwe vaardigheden die je in de oude situatie niet nodig had, maar nu wel. Als ik niet op pas, en ik herken dit ook bij anderen, overvalt mij af en toe het gevoel van machteloosheid. ‘Ik kan dit niet, ik kan hier niet tegen, ik overzie het niet’.

Dit alles kan er voor zorgen dat je de verandering niet aangaat.

Wat doet het met je?

Als je de verandering toch aangaat, kost het, ik spreek uit ervaring, bergen met energie.

Daarnaast ben ik af en toe zo labiel als wat. Op zich niet gek natuurlijk. Verandering roept emoties op. En tja, bij vrouwen… 🙂

Ik merk ook dat het lastiger is me te concentreren op alles wat niet met de verandering te maken heeft.

Herken je deze dingen bij jezelf? Zie je het bij anderen?

Wat heb je nodig om te veranderen?

In de eerste plaats lef. Om een verandering aan te gaan moet je op een gegeven moment je ogen dicht doen, je neus dichtknijpen en springen. Je moet durven kiezen voor het nieuwe, onzekere, als je het oude, zekere, niet meer wilt. En dan stapje voor stapje, in je eigen tempo, gewoon doorgaan op de ingeslagen weg.

Wat ook nodig is, is dat je moet blijven voelen. Je hoofd kan je van alles vertellen, maar die is ook snel de weg kwijt. Wat zegt je lijf? Wat zegt je hart? Zit je nog op het goede pad?

Zorg voor genoeg rust en stilte om stil te staan bij je gevoel. Maar ook om bij te tanken. Wees lief voor jezelf. Gun je zelf ook plezier en ontspanning. Je hebt het nodig. Veranderen is hard werken.

En heb vertrouwen. Vertrouwen dat het goed komt. Vertrouwen in jezelf. Jij kunt dit.

Wat heb je nodig van anderen?

Als je het mij vraagt vooral steun. Mensen die naast je staan, met je mee leven. Die niet oordelen of met ongevraagde adviezen komen, maar die je helpen je te uiten en je laten zien dat alles er mag zijn. En bevestiging. Dat je het goed doet. Dat je op de goede weg zit. Dat je het kunt.

OK, dit is het zo’n beetje. Hebben jullie nog aanvullingen? Eigen ervaringen? Ik ben benieuwd!

Kun jij als professional in het sociale domein elke maand een artikel met tips en inspiratie gebruiken om je cliënten zo goed mogelijk te begeleiden? Klik dan rechtsboven aan de startpagina op ‘Meld je hier aan!’. Je krijgt dan ook mijn 4 beste tips over hoe je zonder strijd mensen kunt helpen stappen te zetten in hun leven.

Wil je 4x per jaar mijn nieuwsbrief met informatie over mijn trainingen ontvangen? Dat kan ook!

Waarom minder in je hoofd en meer bij je gevoel ook goed is voor je werk

Ik was je niet vergeten hoor. Ik was met andere dingen bezig. Ik zal je vertellen waarmee:

Daarvoor moet ik je, ondanks dat het nu bijna zomer is, meenemen naar december 2016. Om het jaar af te sluiten organiseert een van mijn grootste opdrachtgevers, Combo Emonomy, een kerstbijeenkomst. In het kader van een veel gebruikte spreuk bij Combo ‘wees de verandering die je wilt zien’, zitten we met een goed glas wijn bij het haardvuur om door te nemen hoe voor iedereen het afgelopen jaar is geweest en waar men zich het komende jaar op wil richten. Ik was er dat najaar tegenaan gelopen dat ik moeite had met feedback geven. Ik wist prima hoe het moest hoor (gaf er zelfs trainingen in ;-)), maar doen was toch een stuk lastiger. Zo’n stelletje trainers bij elkaar, die zijn niet zo maar tevreden.. Dus er werd diep doorgevraagd. Mijn hoofd werd steeds roder ;-). Ik besefte mij dat ik feedback geven lastig vond omdat ik te veel in mijn hoofd bezig was en te weinig luisterde naar mijn gevoel. Ik was druk met alle oefeningen, leerdoelen, de tijdsplanning etc. En pas in de trein terug naar huis besefte ik dan dat ik iets bijvoorbeeld vervelend had gevonden. Tja, beetje laat om dan nog feedback te geven..

Ok, om een goede trainer en coach te zijn is feedback kunnen geven wel erg handig, dus dat moest anders. Januari 2017 start ik met een coach die mij hier bij zal helpen. Met Roderik van flowsessions wandel ik regelmatig in het bos, leer ik mediteren en kom ik (ondanks dat ik het nog steeds verrekte moeilijk vind) steeds dichter bij mijn gevoel. Mijn eigen proces loopt prachtig synchroon met de ontwikkelingen binnen Combo waar we het hele programma op de schop gooien. Dit werkt enorm stimulerend en ik voel me door hen (en door familie en vrienden) gesteund.

Naar je gevoel leren luisteren is noodzakelijk om op een goede manier feedback te kunnen geven (zie ook geweldloze communicatie). Maar je neemt jezelf natuurlijk in alles mee, dus ook persoonlijk werd 2017 een pittig jaar (ik heb eerder al verteld dat mijn partner en ik sinds december uit elkaar zijn) en dat is het met vlagen nog steeds (ik moet bijvoorbeeld nog op zoek naar nieuwe woonruimte). Maar al met al voelt het wel goed. Het zijn keuzes die goed zijn voor mij.

In mijn werk merk ik dat ik meer aanwezig kan zijn in het moment (en niet in mijn hoofd bij wat allemaal nog moet bijvoorbeeld). Daardoor kan ik meer met mijn aandacht bij de cursisten zijn, bij hun proces. Ik ben scherper, ga dieper, ben effectiever. Ik kan beter schakelen en kreeg laatst het voor mij mooie compliment dat ik meer rust uitstraal tijdens mijn lessen (ondanks dat ik nog steeds vrolijk en enthousiast ben hoor ;-)). Ik heb minder het gevoel dat ik moet duwen en trekken aan een groep en ervaar meer energie en flow.

Waarom vertel ik dit allemaal? Ik gun dit jullie ook. Bij Combo proberen we je hier toe te inspireren door te oefenen met de 4 niveau’s van luisteren (Otto Scharmer), door je te laten vragen naar betekenis en gevoel en dan bijvoorbeeld eens 5 seconden stil te zijn. Door te letten op je eigen fysieke houding, ademhaling. Door je te laten reflecteren op je eigen handelen. Het leidt tot prachtige ontwikkelingen bij cliënten, maar wees gewaarschuwd, ook bij jezelf kan er van alles gebeuren! 😉

Kun jij als professional in het sociale domein elke maand een artikel met tips en inspiratie gebruiken om je cliënten zo goed mogelijk te begeleiden? Klik dan rechtsboven aan de startpagina op ‘Meld je hier aan!’. Je krijgt dan ook mijn 4 beste tips over hoe je zonder strijd mensen kunt helpen stappen te zetten in hun leven.

Wil je 4x per jaar mijn nieuwsbrief met informatie over mijn trainingen ontvangen? Dat kan ook!

Bandbreedte en hersenen. Hoe werkt het?

Bandbreedte is: ‘De hoeveelheid data die tegelijkertijd over een bepaalde verbinding kan worden vervoerd’. Waarom vertel ik je dit? Onze hersenen kun je vergelijken met een netwerk van leidingen waarover informatie vervoerd wordt. Hoe drukker het op dat netwerk is, hoe minder ‘beschikbare bandbreedte’ er over blijft.

Misschien ken je het gevoel. Ik vond vorige week de kaas terug in het keukenkastje in plaats van in de koelkast. Ik reed dezelfde week twee keer verkeerd terwijl ik die route toch echt ken en de navigatie zelfs aanstond.. Mijn bandbreedte is (ik hoop tijdelijk!) iets verminderd. Dat is niet zo gek. Na 10 jaar samenwonen woon ik sinds begin januari weer alleen. Dat is goed, maar ook pittig. Ik heb veel aan m’n hoofd en alle emoties kosten energie. Het is dus druk op ‘m’n netwerk’ en de ‘beschikbare bandbreedte’ is minder.

Nu is mijn situatie een tijdelijk iets. Stel nu dat je iemand bent die uit generatiearmoede komt. Dat je (net als jouw ouders) bent opgegroeid in schaarste. Dat er bij jou thuis altijd te weinig geld was. En daardoor dus altijd stress. Dat je met sociale activiteiten niet mee kon doen. Dat je je schaamde of gepest werd op school omdat je niet de juiste spullen had. Dat er door de stress lang niet altijd voldoende aandacht voor je was en dat je bepaalde dingen niet geleerd hebt. En dat je nu in jouw gezin hetzelfde weer ziet gebeuren. Je kunt je voorstellen dat door al die zorgen je bandbreedte behoorlijk verminderd is. Maar misschien kun je je ook voorstellen dat, ook al is de bedrading net zo goed aangelegd als bij ieder ander, de boel door jarenlange overbelasting niet altijd even goed werkt en er soms misschien zelfs kortsluiting ontstaat.

Wat betekent dit voor jou als professional in het sociale domein? Het belangrijkste is dat je dit weet en dat je er rekening mee wilt houden. Het enige dat je hoeft te doen is met je client uitzoeken hoe die bandbreedte bij hem of haar werkt. Wat krijgt iemand op dit moment wel voor elkaar en wat niet? Hoe kun je samen ruimte creëren? Mijn maatje Astrid, waarmee ik les geef bij COEVA (opleiding voor ervaringsdeskundigen in armoede en sociale uitsluiting), vertelt wel eens dat ze al zo enorm geholpen was met een retourenvelop met vast een postzegel er op en een extra kopietje. Omdat zij geen geld, tijd, energie (bandbreedte) had om dat ook nog te moeten regelen.

Kun jij als professional in het sociale domein elke maand een artikel met tips en inspiratie gebruiken om je cliënten zo goed mogelijk te begeleiden? Klik dan rechtsboven aan de startpagina op ‘Meld je hier aan!’. Je krijgt dan ook mijn 4 beste tips over hoe je zonder strijd mensen kunt helpen stappen te zetten in hun leven.

Wil je 4x per jaar mijn nieuwsbrief met informatie over mijn trainingen ontvangen? Dat kan ook!

Waarom zelf ‘door de mangel’ gaan goed is voor je clienten

Poeh, wat was ik zenuwachtig! Ik was er zelf verbaasd over. Ik ging een trainingsweek volgen. Een week met 8 deelnemers en 4 trainers in de Ardennen werken aan je persoonlijke ontwikkeling. Ik wilde het heel graag, maar je weet dat je voortdurend uit je comfortzone moet en dat het dichtbij gaat komen. Doodeng. Ik kwam amper uit mijn woorden tijdens het voorstelrondje. Ik weet even weer precies hoe sommige van mijn cursisten zich voelen tijdens een eerste trainingsbijeenkomst! En ik heb weer veel geleerd dat ik weer kan doorgeven.

In de jobcoachopleiding van Combo hebben we het over ‘Wees de verandering die je wilt zien’. Dus als ik wil dat mijn cursisten uit hun comfortzone stappen omdat ze dan kunnen leren, moet ik dat zelf ook doen. Als ik wil dat mijn cursisten zich kwetsbaar opstellen, omdat ze dan kunnen leren, moet ik dat zelf ook doen. Want mensen leren van rolmodellen, voorbeelden. En goed voorbeeld doet goed volgen. Als ik tijdens een training iets persoonlijks laat zien, iets dat echt wel een beetje lastig is om te vertellen, doen mijn cursisten dat in de oefening daarna ook veel sneller (en ik kan me beter inleven in hun situatie). Het mooie daarvan is, dat het een sneeuwbaleffect heeft. Door de persoonlijke verhalen wordt de sfeer veiliger, de band tussen mensen beter, waardoor ze nog meer stappen durven zetten en meer durven te leren. En helemaal mooi is het als zij deze ervaring dan ook weer meenemen naar hun collega’s en clienten.

Een andere reden van ‘Wees de verandering die je wilt zien’ is dat je anderen niet kunt leren wat je zelf niet weet. Natuurlijk kun je de theorie in duiken en die kennis overbrengen, maar er is een verschil tussen theoretische kennis overbrengen of ervaringskennis overbrengen. En we weten allemaal wat meer indruk maakt..

Dus, regelmatig zelf weer even door de mangel, ik kan het iedereen aanraden. Kijk maar naar het Joharivenster. Je hebt anderen nodig om je ‘blind self’ en je ‘hidden self’ te verkleinen en je ‘open self’ te vergroten. En wie weet wat er dan in je ‘unknown self’ op je wacht en wat je allemaal nog meer te bieden hebt aan anderen!

Kun jij als professional in het sociale domein elke maand een artikel met tips en inspiratie gebruiken om je cliënten zo goed mogelijk te begeleiden? Klik dan rechtsboven aan de startpagina op ‘Meld je hier aan!’. Je krijgt dan ook mijn 4 beste tips over hoe je zonder strijd mensen kunt helpen stappen te zetten in hun leven.

Wil je 4x per jaar mijn nieuwsbrief met informatie over mijn trainingen ontvangen? Dat kan ook!

De kracht van de roze bril

Het is half 5. Ik ben bij een opvanglocatie voor ex-dakloze volwassenen. De les Motiverende Gespreksvoering voor begeleiders zit er bijna op. We bespreken net het huiswerk als er een alarm loeihard afgaat. Ik schrik me rot. Twee cursisten spurten meteen de ruimte uit. Omdat we door de dunne muren van de tijdelijke cabines waarin de opvang gevestigd is geroep horen over een mes, rent ook de rest van de cursisten de ruimte uit om hun collega’s te gaan helpen. Over lef en teamgeest gesproken. Ik blijf achter met de nieuwe medewerker die vandaag voor het eerst is en nog dacht dat ze per ongeluk op een knopje van de portofoon had gedrukt. Er blijkt inderdaad een bewoner door een andere bewoner met een mes te zijn bedreigd. Binnen no time is de politie gebeld en is de situatie onder controle.

Poeh, ik heb er bewondering voor hoor, als je zo snel en adequaat kunt reageren in zulke situaties. Deze bewoners zijn vaak onder invloed en/ of in de war en kunnen onvoorspelbaar reageren. Je zou er ook bang, afwerend en moedeloos van kunnen worden. En natuurlijk hebben deze begeleiders daar ook wel eens last van. Maar, als ik vraag of ze geloven dat iedereen wel wil veranderen omdat iedereen diep van binnen wel een beter leven wil voor zichzelf, zeggen ze volmondig ‘ja’. En als ik vraag of ze geloven dat iedereen kan veranderen, is het antwoord ook ‘ja’. De een sneller en makkelijker dan de ander, maar toch ‘ja’. Ik ben blij. Als zij nog steeds een roze bril op kunnen zetten en ondanks al het soms lastige gedrag in deze mensen blijven geloven, dan is er hoop op groei en ontwikkeling.

Ik ruim ondertussen mijn spullen op. Een meneer komt binnen lopen. ‘O, ik wist niet dat jullie bezig waren, ik wil niet storen’. Ik stel hem gerust dat we klaar zijn en dat hij natuurlijk binnen mag komen. Hij heeft wat eten bij zich. ‘Ik houd van vers eten’ terwijl hij suiker over zijn watermeloen strooit (ik kan het niet helpen dat ik meteen bedenk dat mensen die verslaafd zijn aan heroïne vaak grote behoefte hebben aan suiker). Verder heeft hij een zakje sla en een fles slasaus bij zich. ‘Eet smakelijk’. ‘Ik ben vandaag bij de zorgboerderij geweest’. Ik reageer belangstellend. Hij vertelt dat het vandaag zijn 4e dag was daar. Het is een zorgboerderij gespecialiseerd in schapen. ‘Wat leuk, en wat moet je daar dan allemaal doen?’ Hij vertelt dat hij vandaag iets moois heeft meegemaakt. Het was eigenlijk niet de bedoeling, maar hij heeft vandaag een lammetje ter wereld gebracht. Hij is zichtbaar geroerd. Hij vertelt het verhaal wel drie keer. ‘Gister stond ik daar nog te janken om een dood lam. Vandaag help ik bij een geboorte!’ Ik luister en leef mee. Het raakt mij.

Wat mooi, dat deze man, met een heftig leven achter de rug, hier een dak boven zijn hoofd heeft gekregen en de begeleiding om aan dagbesteding te beginnen. Wat mooi dat zo’n zorgboerderij deze mensen een kans biedt. En wat mooi dat deze man nog zo geroerd kan raken. ‘Ik heb heel wat om over na te denken!’ Ook hij ziet de wereld vanavond door een roze bril.

Kun jij als professional in het sociale domein elke maand een artikel met tips en inspiratie gebruiken om je cliënten zo goed mogelijk te begeleiden? Klik dan rechtsboven aan de startpagina op ‘Meld je hier aan!’. Je krijgt dan ook mijn 4 beste tips over hoe je zonder strijd mensen kunt helpen stappen te zetten in hun leven.

Wil je 4x per jaar mijn nieuwsbrief met informatie over mijn trainingen ontvangen? Dat kan ook!